به عقيدهء حسن كيفيت سماع را نمىتوان در تحرير و تقرير گنجانيد - او مىگويد كسى كه سؤال در كيفيت سماع مىكند در عالم تفرقه مىباشد ، درحالىكه مجيب يعنى صاحب سماع جامع اوصاف عشق و مركز جاذبه عرفان است - سؤال از نوك زبان مىشود و پاسخش از درون قلب ، سؤال از اسباب ظاهر است و جواب از اسرار باطن ، سائل صدر محفل عقل مىباشد و مجيب مست رموز بىخودى - پس نمىتوانيم كيفيات و واردات سماع را بر صفحهء قرطاس بيان كنيم - حسن مىگويد در كتب حكايت عرب ، اثر سماع در حيوانها هم ذكر شده و يك حكايت معروف را نقل مىكند كه قبيله‌اى بود كه وقتىكه مىخواست آهو را شكار كند ، به صيدگاه مىرفت و شروع به آواز خواندن مىكرد - آهو وقتىكه صداى آنها را مىشنيد ، چنان دلباخته و مست و بىخود مىشدند كه پيششان مىآمدند و شكار مىشدند : خ خ سبحان الله انعام به اين انعام رسد به نظر وى : خ خ اهل سماع كه در رقص مىشوند ، آن زمان